Veliko Tırnovo’da geleneksel zanaatlar yeni ustalar ile canlandırıldı

Çömlekçilik, nakış, dokumacılık, bıçakçılık gibi zanaatlar nesilden nesile, geleneksel bilgi ve el becerisiyle ustadan çırağa aktarılarak günümüzde varlığını sürdürmektedir. 20 bölgesel zanaat odasını, branş örgütlerini ve dernekleri bir araya getiren Ulusal Zanaatkarlar Odaları Birliği’nin temel işlevi geleneksel Bulgar zanaatlarının geliştirilmesi ve korunmasıdır. Bunlardan biri olan Veliko Tırnovo Zanaatkarlar Odası, yeni 12 ustayı ve 4 çırağı bünyesine kattı.

Ustalık sertifikalarını takdim eden Veliko Tırnovo Belediye Başkanı Daniel Panov, BNR muhabiri Zdravka Maslyankova'ya verdiği röportajda şunları belirtti:

"Veliko Tarnovo, eski Bulgar zanaatlarının hala yaşatıldığı bir şehirdir. Zanaatkarların ustalığında ve Samovodska Çarşısı'ndaki dükkanlarda gelenekler korunuyor ve gelecek nesillere aktarılıyor"

Veliko Tırnovo'daki Bölgesel Zanaatkarlar Odası'nın farklı zanaat branşlarından yüzlerce üyesi bulunmaktadır.

Bölge Zanaatkarlar Odası Yönetim Kurulu Başkanı Galina Bartolova ise şöyle konuştu:

“Usta olmak, çalıştığınız alanda deneyiminizi kanıtladığınız ve bunu başkalarına aktarabileceğiniz anlamına gelir, yani ustalar eğitim verme hakkına sahip olurlar. En fazla ustalık belgesi verilen alanlar kuaförlük, örgü ve nakış işleridir. En az sayıda ise baca temizliği ve vulkanizasyon alanlarıdır. Cam üfleme alanında ustamız bulunmamaktadır".

Galina Bartolova’ya göre, Bulgaristan'da Avro’nun ödeme aracı olarak kullanıma girmesi zanaatkarlar için bir sorun teşkil etmemektedir, ancak zanaatçılar haksız uygulamalardan şikayetçidirler. Haksız uygulamalar Zanatkarlar Odası'nın yetki alanında değil. Aynı zamanda, kuaförler, manikürcüler ve diğer zanaatkarların hizmetlerinde, Avro'nun girmesinden sonra fiyatların gayrinizami bir şekilde artacağı konuşulmaya başlandı, ancak bu da odanın denetimine tabi değil. Bu bağlamdaşunu belirtmeliyim ki her zanaatkar kendi eylemlerinden sorumludur.”

Sanat tekstili ve deri gravür ustası Boryana Mocheva ise yılın ilk aylarının genel olarak zorlu geçtiğini, lakin uluslararası festivallere ve sergilere katılan zanaatkarların, Avro’nun tedavüle girmesi ile ilgili bir sorun yaşamamaları gerektiğini ifade etti.

Seramik alanında üniversite eğitimi almış Simona Pavlova şimdiden ustalık belgesine sahip. Veliko Tırnovo'nun en ünlü dokumacılarının varisi olan ve Veliko Tırnovo'daki Samovodska Çarşısı'nın kurulmasında katkıları bulunan bayan Pavlova şunları paylaştı:

"Seramik kalbimde, dokumacılık ise henüz ustalık belgesi alacak kadar yeterli olmadığım bir aile yadigarıdır. Mezun olduktan sonra bir atölye kurdum ve şimdi de usta oldum. Herkesin kendine uygun insanları bulduğuna ve ürettiği şeylerin doğru kitleye ulaştığına inanıyorum – herkes ve her şey için bir yer var."

Ünlü ustalar Miglena Çatalova ve Valeri Yotov'un öğrencisi Neli Stoyanova dokumacılık zanaatının ustalığına ulaştı. Tezgahın başına geçmeye zor cesaret ettiğini dile getiren Neli Stoyanova şöyle devam etti:

“Dokuma tezgahına bir oturdum daha da kalkamadım. Parlak, güzel renklerle çalışmayı o derece sevdim. Dokumanın anlamı, vücudun tüm bölümlerinin bu işe dahil olması beni cezbetti. Resim yapmayı çok severdim ve kumaşın üzerine sanatsal eserler yapabileceğimi anladım. Zanaata ilgim beni bugüne kadar getirdi. Ustalığa ulaşmak 5-6 yıımı aldı.”

Ustalık belgesi alan zanatkarlardan biri de İrena Yordanova. 30 yıldır babasının yanında kuaförlük öğrenen İrena şunları paylaştı:

“Her şey belki de DNA'mda şifrelendi. Küçükken saçlarla büyüdüm. Çocukluğum babamın kuaför salonunda izleyerek, yardım ederek, süpürerek geçti.... Bu zanaatla büyüdüm.”

Ustalık belgelerini takdim eden Belediye Başkanı Daniel Panov, yeni ustalara ustalıkları ve zanaatlarıyla Veliko Tırnovo'yu Bulgaristan'ın tarihi ve manevi başkenti olarak yaşatmalarını diledi.

Röportaj: Zdravka Maslyankova

Çeviri: Ergül Bayraktar