Dr. Radulova: Aşırı kilo psikolojik ve fiziksel sonuçları olan bir hastalıktır

Obezite günümüzde pandemi halini almış bulunuyor. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre son yıllarda dünya nüfusunun üçte birinde obezite, yani aşırıcı derecede kilo fazlalığı görülmektedir. Obezitenin öğrenciler arasında yaygın olması ise özellikle endişe vericidir.

Endokrinoloji uzmanı dr. Nikolina Radulova, radyomuza konuşurken aşırı derecede kilolu olan hastaların toplumda ayrımcılığa maruz kalarak dışlandıklarına ve bu damgalanmadan dolayı obezite ile depresyon arasında bağlantı olduğundan bahsedildiğine dikkat çekti. İş arkadaşımız Gergana Hrischeva’nın hazırladığı röportajın satır başlıklarını aşağıda dikkatinize sunuyoruz.

Obezite kişisel bir tercih değil

“Hastaların büyük bir bölümü, bu konudan kaçınıyorlar. Doktora gittiklerinde bile bazen doktor, kilo fazlalığından bahsetmeyi uygun bulmuyor. Aslında obezite kişisel bir tercih değil. Kimse obez olmak istemiyor” diyen endokrinoloji uzmanı, kıtlık dönemlerinde hayatta kalabilmek için enerjiyi ve yağı vücutta en verimli şekilde depolamaya yarayan genetik özellikleri ifade eden “tutumlu genotip” hipotezine işaret ederekinsan vücudurunun, yiyecek bulmanın zor olduğu dönemler için besin depolayacak şekilde yaratıldığını belirtti ve günümüzde bu durumun tersine dönmüş olduğu ve fayda sağlamak yerine zarar vermeye başladığını söyledi:

“İnsanlar artık tarlada ter dökmek, ekip biçmekgibibüyük miktarda enerji isteyen işler yapmak zorunda değil. Şimdi markete gidipistediğimiz türdenyiyecek almak çok kolay, fakat bu yiyeceklerler her zaman sağlıklı olmuyor. Hareketsiz yaşam tarzı da çok önemli bir etken.Kalori harcanmadığı zaman birikir ve vücutta yağlar şeklinde toplanır. Büyük miktarda yağ oluştuğunda ise, yağ dokusu birçok sitokin üreten bir endokrin dokuya dönüşür. Böylece zararlı bir endokrin doku ortaya çıkar.”

200’den çok komplikasyona davetiye çıkarır

Obezitenin kronik, karmaşık ve metabolik bir hastalıkolduğunu belirten uzman doktor, enerji alımının harcanan enerjiden fazla olmasıhalinde ortaya çıkan aşırı kiloluk durumununsağlığa zarar verdiğini, yaşam süresini kısalttığını ve vücuttaki organ ve sistemlerde sayısı 200’ün üzerinde olan komplikasyona davetiye çıkardığını ifade etti. .”

Obezitenin başlı başına kalp ve damar hastalıkları, hipertansiyon, dislipidemi ve diyabet için bağımsız bir risk faktörü olduğunu söyleyen dr. Radulova, kilo fazlalığının sindirim sistemi ve akciğeri kötü yönde etkilediğini, gece uykusu bozukluğuna yol açan endişe verici bir durum olan uyku apnesine yol açtığını vurguladı

Aşırı kiloluğun ayrıca genç insanlarda üreme sorunlarına sebep olduğunu belirten uzman doktor, gerek kadınlarda gerekse de erkeklerde olsun obezitenin beraberinde getirdiği kronik hastalık ve komplikasyonların sonuçta malüllüğe sebep olduğunu söyledi.

Obezitenin depresyonla olan ilişkisi

Obezitenin depresyonla olan ilişkisine dikkat çeken endokrinoloji uzmanı şöyle konuştu:

“Depresyon ve obezite birbirine sıkıca bağlıdır. Biri, diğerini tetikler. Depresyonun nedeni sosyal damgalama olabilir. 2. veya 3. derece obez olan bir kadın hastamı hatırlıyorum. Kendini ayrımcılığa maruz kalmış hissediyordu. Çalışma çağında olan bu genç kadın işe gidip gelirken otobüse binmekte zorlanıyor, oturduğunda ise 2 yer kapladığı için rahatsız oluyordu. İnsanların kendisini hor görmesinden dolayı ciddi bir depresyon yaşıyordu.”

Beslenme rejimi ve yaşam tarzında değişiklik şarttır

Obezitenin tedavi edilebilen bir hastalık olduğunu söyleyen dr. Radulova, beslenme rejimi ve yaşam tarzında değişiklik olmazsa, istenen sonucun elde edilemeyeceğini öne sürerken diyetolog, endokrinolog ve psikolog desteğinin önemini vurguladı.

Sözlerine göre kahvaltının çok önemlidir, öğlen ve erken saatte yenilen akşam yemeği de olmalı. Kilo vermek için günlük kalori alımı 500 kalori ile azaltılmalı. Tüketilen gıdalar ise çeşitli olup vitamin, mineral ve karbonhidrat içermelidir.

Bağırsak mikrobiyotası yani vücuttaki bakterilerin önemine işaret eden uzman doktor mikrobiyota bozukluğunun beslenme ve dolayısıyla kilo problemine neden olabileceğini söyledi. Bitkisel gıdalar, sarımsak, soğan, orman meyveleri, çavdar, arpa, baklagiller, tohum ile tahıllar ve elma gibi gıdaların bakteriler için gerekli olan yağ asidi kaynağıdır.

Obezite tanısı nasıl konulur?

Gözle görülebilir bir durum olmakla beraber bazı göstergeleri de vardır. Bunlardan biri oldukça iyi bilinen Vücut Kitle Endeksi’dir (Body Mass Index). Bu, kilonun boyun metre cinsinden karesine oranıdır. Obeziteden söz edebilmek için Vücut Kitle Endeksinin 30’un üzerinde olması gerekir. Ancak Vücut Kitle Endeksi 30’un altında olan, buna rağmen obez sayılan kişiler de vardır. Çünkü karın bölgesinde yağ dokusu birikimi olabilir. Bu noktada başka bir gösterge olan bel çevresi devreye girer. Bel çevresi, visseral obezitenin varlığını gösterdiği için önemlidir. Erkeklerde bel çevresi 94 cm’den fazlaysa yüksek risk, 102 cm’den fazlaysa ise obezite açısından çok yüksek risk vardır. Kadınlarda ise bel çevresi 80 cm’den fazlaysa yüksek risk; 88 cm’den fazla olması durumunda ise çok yüksek risk mevcut olur.

Sağlıklı zayıflama

Ayda 3 ile 5 kilo arasında kilo vermek sağlıklı zayıflama temposu olduğunu söyleyen dr. Radulova, zayıflama ilaçları kullanımının sadece doktorun takdirinde olduğunu vurguladı. Internet’te bulunan diyetlerin her zaman doğru ve sağlıklı olmadığını söyleyen doktor, obezite ile mücadelede uzman desteğinin kilit önem taşıdığının altını çizdi.

 

Kaynak: BNR Horizont Programı

Söyleşi: Gergana Hrischeva