Silistra’da kavurucu sıcaklıklar hayatı zorlaştırıyor

Yaz mevsiminin başlaması ile aşırı derecede yüksek hava sıcaklığı yine gündemin ön sıralarına yerleşti. Sıcak hava insanın vücudunu yorarak yangın riskini oluşturduğu gibi, tarıma etki gösterir ve doğal ortamı da değiştirir.

Bulgaristan’ın kuzeydoğusunda iklim açısından en hassas durumda olan belediyelerden biri olan Silistra’da sıcaklık dereceleri son onyıllarda sürekli artış gösteriyor. Hal böyle olunca ortada ne gibi riskler var? Gerek insan sağlığı gerekse de doğa için mevcut tehliklere karşı alınacak tedbirler nedir? Bu soruların yanıtlarını BNR Silistra muhabiri Nezabravka Kirova’nın röportajı ile getiriyoruz.

Silistra’da yaz sıcaklıkları, insanları, doğayı ve emniyet ile itfaiye birimlerini bu yıl da ciddi bir sınama ile karşı karşıya getiriyor. Sıcak hava sırf konforsuzluk meselesi olmaktan çıkarak insan sağlığı, tarım, yangın güvenliği ve doğal ekosistemlerin durumunu etkileyen bir faktör haline geldi.

Silistra, Bulgaristan’ın kuzeydoğusunda iklim açısından en hassas durumda olan belediyelerden biridir. Avrupa geneline düzenlenen bir araştırmadan alınan sonuçlara göre önümüzdeki onyıllarda hem kuraklık dönemlerinde, hem de yoğun yağışlarda artış olması bekleniyor.

CLIMAAX projesi kapsamında alınan sonuçları aktarırken Silistra’da kuraklığın artacağı verilerinin kesin olduğunu belirten Dobromira Bankova, şöyle devam etti:

 “Tarımsal kuraklık da bu arada. Aynı zamanda kısa süreli olup topraktaki nem oranını yükseltmeyen sağnak yağış eğilimi de artmaktadır. Bilimsel nitelikli olan bu araştırma, önlem alınmazsa eğer, belediyenin kuraklıktan nasibini alacağını net bir şekilde ortaya koymaktadır”.

Bankova’nın sözlerine göre kuraklık ve sağnak yağış riskleri, etkisini eş zamanlı olarak göstererek tarımın esas ekonomik sektör olduğu bölgede ciddi zorluklar yaratmaktadır.

Bu durumun beklenilen bir neticesi veriminazalmasıdır. Buğday ve arpa daha dayanıklı olurken mısır ve ayçiçeği gibir kültürlerde düşüşün yüzde 30 ile yüzde 50 arasında olabileceği düşünülüyor.

Meteorolojik gözlem verileri de ısınma eğilimini ortaya koyuyor. Silistra için en yüksek hava sıcaklığı, 42,6 derece olmak üzere 2007 yılının 23 Temmuz tarihinde ölçüldü. Temuz ayında en düşük sıcaklık ise 9,2 derece olmak üzere 31 Temmuz 1943 tarihinde tespit edildi.

İstatistiğe göre Dobruca’nın Tuna boyundaki kısmında yıllık ortalama hava sıcaklığı, 1953 yılında 11,4 derece olurken son yıllarda 13,9 derece olarak ölçüldü.

Yüksek hava sıcaklığı itfaiye birimlerini de büyük zorluklarla karşı karşıya getiriyor.

Yaz mevsiminin başından bu yana Silistra ilindeki yangın durumu nispeten sakin olsa da, en riskli dönem yeni başlıyor.

Yaz aylarında kuru otlar, anız ve tarım arazilerinde çıkan yangınlar en büyük tehlike oluşturuyor. An itibari ile anızlarda meydana gelen bir yangın kayıtlara geçerken, ekinlerde yangın olmadı. Ancak hasat kampanyasının yeni başladığını unutmamak gerekir. “Yangın Güvenliği ve Sivil Savunma” Bölge Müdürlüğü’nden baş müfettiş Svetoslav Stoychev, şunları açıkladı:

„ Kuru otluk alanlarda, anız ve tarım arazilerinde çıkan yangınlar, konutlarda, kamu ve üretim yapılarında çıkanlara göre iki kat fazladır. Ekili alanlarda yangın olmamasını ümit ediyoruz. Son yıllarda bir yandan “Tarım Fonu” ile olan iletişimimiz sayesinde, diğer yandan ise kontrol faaliyetleri sayesinde anız yangınlarında düşüş yaşanıyor. Yıllar önce 15-20 anız yangını kayıtlara geçerken şimdi il genelindeki sayısı, 10’un altındadır” diyen Stoychev, yangına sebebiyet veren başlıca nedenin ihmal olduğuna dikkat çekti.

Yüksek hava sıcaklığı, her yangının sebebi olmasa da alevlerin hızla yayılmasına yol açmaktadır.

„Havanın çok sıcak olması, yangının büyük süratle yakın arazilere, ormanlık alanlara ve yerleşim birimlerine sıçramasına önkoşul oluşturmaktadır“ diyen Yangın Güvenliği ve Sivil Savunma Silistra Bölge Müdürlüğü görevlisi, riskin önemsenmemesinin en sık yapılan hata olduğunu vurguladı.

Yaz mevsiminde konutlarda çıkan yangınların sebebi çoğunlukla aşırı derecede yüklenen elektrik tesisatları, gözetimsiz bırakılan aletler ve şarj cihazları olmaktadır.

„ Konutların büyük bir bölümünde daha az yüklenecek şekilde tasarlanan eski elektrik tesisatları mevcut olurken günümüzde gittikçe çok elektrikli alet kullandığımız için tesisat oluşan yükü kaldıramıyor.

Kavurucu sıcaklıklar, çalışanların sağlığı için de tehdit oluşturuyor. İşverenlerin gerekli şartları sağlamaları konusunda Çalışma Müfettişliği takip gerçekleştiriyor. Sıcak aylarda kapalı alanlarda çalışıldığında yapılan işin türüne göre 18 ile 25 derece arasında bir ortam sağlanmalıdır. Dışarıdaki sıcaklık aşırı derecede yüksek olduğunda 33 derecenin üstünde olmamak şartı ile 3 ila 5 derece arasında saptamaların olmasına müsaade edilmektedir.

Aşırı sıcaklıkların sonuçları doğada da hissediliyor. “Srebarna” doğal sit alanında su seviyesinde düşüş izleniyor. Geçen yaz mevsiminde olduğu gibi bu yıl da durumun kritik olmasından dolayı korumalı alandaki eşsiz ekosistem için risk oluşmasının engellenmesi için Tuna nehrinden su pompalanıp göle aktarılıyor.

Sıcak hava insan sağlığı için ciddi bir sınamadır. Silistra Acil Tıbbi Yardım Merkezi Başkanı dr. Encho Vasilev, yaşlıların, çocukların ve kronik hastalığı bulunan hastaların en hassas durumda olduklarına dair uyardı.

“Karşılaştığımız vakaların büyük bölümü, tansiyonu yükselen ya da aşırı sıcaklar nedeniyle baygınlık geçiren kişilerden oluşuyor. Bu arada her sağlık şikâyetinin sıcaklardan kaynaklanmadığını da belirtmek gerekir. En sık görülen sorunlar arasında susuz kalma, sıcak bitkinliği ve güneş çarpması yer alıyor. Vatandaşlardan özellikle rica ediyorum, lütfen kendi imkanlarınızı zorlamayın. Hava sıcaklığı yüksek iken dışarıda kalmaktan, hele de çalışmaktan kaçınmak gerekir. Daha fazla sıvı ve özellikle su alımı şarttır. Giysilerin ise hafif olmasında fayda var.”

Silistra’da sıcak hava, sırf hava durumu tahminlerinde değil, insanların günlük hayatında da hissediliyor. Çoğu Silistralılar, günün en sıcak saatlerinde “Svoboda” meydanının bir ucundan diğer ucuna zar zor geçebiliyorlar.

Ancak sıcaklık, rahatsızlıktan öte insanlara, kurumlara ve bir bütün olarak topluma önemli bir uyarı da veriyor - iklim değişirken adaptasyon artık geleceğin değil, günümüzün getirdiği bir gerekliliktir.

 

Kaynak      : BNR Horizont Programı

Röportaj    : BNR Silistra Muhabiri Nezabravka Kirova

Çeviri        : Tanya Blagova