İtibar ve sevgi arasında öğretmen mesleği

Öğretmenlik, diğer birçok uğraş alanı gibi günümüzde değişen bir meslektir. Aynı zamanda hem itibar sahibi, hem çocuklara yakın olmak mümkün mü? Muallimlerin işinde zamanla değişmeyen nedir? Bu konuda 4 farklı nesilden olan öğretmenlere mikrofon uzatan BNR Silistra muhabiri Nezabravka Kirova’nın röportajını dikkatinize sunuyoruz.

Bazı işlerde zaman, hizmet süresi ile ölçülürken öğretmenlikte öğrenci nesilleri ölçüsü geçerlidir. Her kuşak gerek öğretmende gerekse de okulda iz bırakır. Belki bundandır, çocuklar, ebeveynler ve kurallar ne kadar değişirse değişsin önemini hiç kaybetmeyen bazı konular var.

Bir çocuğun güveni nasıl kazanılır? Otorite nasıl oluşturulur? Öğretmen öğrenciye yakın olursa sertliğini koruyabilir mi?

Bu soruların cevabını çoktandır bulduğunu söyleyen Mariyana Markova, yıllar önce öğretmenliğe başladığında b,ylece oyuncu olmak ve sahneye çıkmak hayalinin de   gerçekleştiğinin farkına vardığını paylaştı:

“Dersliğin bir nevi sahne olduğunu ve her gün en güzel seyircilerin karşısına çıktığımı anladığımda bütün yaramazlık ve zorluklarla, bütün gözyaşları ve sarılmalarla birlikte bu mesleğin tam benlik olduğunu anladım. 32 yıl sonra olmam gereken yerde olduğunu biliyorum. ”

Yılların getirdiği birikimle birlikte bir çocuğun davranışlarının arkasında sık sık ilk bakışta görünmeyen sebeplerin olduğu anlayışı da gelir.

Ginka Milanova, meslek yoluna yeni yeni girerken okul müdürünün kendisine verdiği tavsiyeyi artık 40 yıldır hiç unutmadığını söyledi.

"Bir öğrenci ile her ne biçim sorun olursa olsun, o problemi veliler toplantısında bütün ebeveynler önünde asla dile getirme, .çünkü o ailedeki durumun ne olduğunu, diğer anne ve babaların, çocukların nasıl bir tavır alacaklarını bilmiyorsun. Anne ve babalarla göz göze konuşmaya çalış, dedi”.

Bazen iyi öğretmen olmak için sadece durup dinlemek yeterlidir.

Oysa okul çoktandır öğretmenin tek başına çalıştığı bir müessese değildir.

Günümüzde okul, veliler ve çocuk arasında ortaklıktan bahsediliyor.

37 yıllık öğretmen olan Gergana Hristova, bu ortaklığın kilit önem taşıdığı düşüncesinde.

“Bence günümüzde ebeveynler sık sık öğretmenlerin haysiyetini zedeleyen davranışlar sergiliyorlar. Ayrıca çocuklara çok büyük serbesti verildi. Birinin sadece haklarının olması, yükümlülüklerinin ise hiç olmaması nerede görülmüştür? Okulda zorlama olan bazı şeyler var. Öğretmenin itibarı zedeleniyor. Hele öğrenci, beraberinde parayı da, bakanlığınca tahsis edilen meblağı da getirir kuralı var ya, bu kural, okul müdürlerini öğrenci sayısını korumak mecburiyetinde bırakıyor” diyen Gergana Hristova, terbiye okulun işi mi sorusu üzerine şunları söyledi:

“Aileler terbiye görevini okula devretmek ister. Biz evde çocukların bakımı, beslenmesi ve giyiminden sorumluyuz deyip eğitim ile terbiyeyi öğretmenler üzerinde bırakmak arzusundadırlar. Oysa doğru olanı bu değil. Birlikte hareket edilmesi ve hem aileler hem de öğretmenler tarafından çocuklara büyük önem verilmesi, ilgi gösterilmesi gerekiyor. Sonuç ancak o zaman alınır. ”

Tecrübe özgüven veriyorsa, işin başında olmak genç öğretmenlere çeşitli dersler verir.

Öğretmenliğe geçen yılın Eylül ayında başlayan Mariya Stoyanova, ilk başta sıkıldığını, fakat meslektaşlarından destek aldığını paylaştı.

“Öğretmen olma hayalimi geç olsa da gerçeğe dönüştürmeyi başardım. İlk başta çok deneyimli öğretmenlerden oluşan büyükçe bir topluluğa nasıl kabul edileceğim gibi farklı endişelere kapılmıştır, fakat kendimi bir an olsun yeni, bilmeyen ya da bu işi beceremeyen biri olarak hissetmedim. İş arkadaşlarım bana çok değerli tavsiyeler verdi” diyen Stoyanova, en önemli nasihatın ders öğretmekle değilk, öğretmen ile öğrenci arasındaki çizgiyi doğru çizmekle ilgili olduğunu belirtti.

“Öğrencilerle çok yakın olmaya, en küçük kaygılarını bile anlamaya çalıştım. Neticede bazıları beni öğretmenden çok arkadaş olarak kabul etti. Oysa yol gösteren, önde olan ben olmalıydım. Bu hatamı düzeltmek ve sınıf odasındaki dengeyi yeniden sağlamak hiç te kolay olmadı. ”

Stoynova’nın söylediklerini arkadaşlık derecesine varmayan yakınlık, mesafeye varmayan otorite şeklinde özetleyebiliriz.

Daha deneyimli olan meslektaşının tüm öğretmenlere olan temennisi ise kısa olmakla beraber epey anlamlı oldu:

"İnançlarını kaybetmemelerini, doğru yerde olduklarını, umut olduğunu ve sivil toplumu değiştirmeye muktedir olduğumuzu unutmamalarını temenni ediyorum.”

Şunu da unutmamak gerekir ki öğretmen yalnız değil, birçok beklenti ve sorusu olan ebeveynler, sorumluluğu da paylaşmalı.

“Veliler ve öğretmenler bir takım gibi, çocuklar adına birlikte çalışmalı. Birbirimize karşı çıkmayalım, engel olmayalım!”

Farklı nesiller, farklı deneyim. Mekan ise tek bir – sınıf odası.

Değişmeyen bir şey varsa da, o da güven ihtiyacıdır.

Çünkü ilk okul zili, sadece başlangıçtır. Bir insan nasıl yetiştirilir konusunda ise öğretmenler, ebeveynler ve toplum olmak üzere hepimiz imtihan veriyoruz.

Kaynak: BNR Horizont Programı

Röportaj: Nezabravka Kirova

Çeviri: Tanya Blagova