Tarım Arazisi Sahipleri Birliği Başkanı

Evgeniy Oraşıkov: Toprak kiralarının aynı seviyede kalmasını bekliyoruz

“Ürün fiyatlarının istikrarlı, verimin ise çok iyi olması, çiftçilerin tarımdan vazgeçmesine önkoşul oluşturmuyor”

Salı, 20 Ekim 2026, 12:08

Evgeniy Oraşıkov: Toprak kiralarının aynı seviyede kalmasını bekliyoruz

FOTOĞRAF arşiv

Yazı Boyutu

Tarım sektöründe rekolte toplandıktan sonra gözler yeni üretim yılına çevrilmiş durumdadır. Bu açıdan tarım arazilerinin kiraları kilit önem taşıyan unsurlardan biri. Piyasada mevcut tablo nedir? Ayrı ayrı yerlerde tarım toprağı icar tutarı hangi seviyelerde seyrediyor?

Bu sorulara Bulgaristan Tarım Arazisi Sahipleri Birliği Başkanı Evgeniy Oraşıkov ile söyleşen iş arkadaşımız Ayşe Latif’in röportajı ile yanıt getiriyoruz.

Tarım sektöründe 1 Ekim 2026 tarihinde başlayan yeni üretim yılı için arazi kiralama sözleşmelerinin yapılması süresi 30 Haziran’da sona erdi. Yapılan tüm sözleşmeler bu tarihe dek Tarım Bakanlığı’nın ilgili müdürlüklerine ibraz edilmeliydi.

Evgeniy Oraşıkov, radyomuza konuşurken önce sona eren üretim yılını değerlendirdi:

Bulgaristan Tarım Arazisi Sahipleri Birliği Başkanı Evgeniy Oraşıkov

Bulgaristan Tarım Arazisi Sahipleri Birliği Başkanı Evgeniy Oraşıkov

FOTOĞRAF bia-bg

“Arkada kalan yılda toprak kiralarının hızla arttığı birkaç seneden sonra piyasada belirli bir normalleşme izledik. Bu konuda resmi istatistik verileri henüz açıklanmış olmasa da, çoğu bölgede yukarı yönlü hızlı seyirlerin olmasını beklemiyoruz, kira tutarlarının aynı seviyede seyretmesini veya yerel şartlara göre ılımlı değişiklikler göstermesini bekliyoruz” diyen Oraşıkov, bir sonraki yıla ilişkin toprak kirası sözleşmeleri süresinin Mart, Nisan ve Mayıs aylarında başlayıp 30 Haziran tarihine kadarki devam edeceğini belirtti.

Son yıllarda kira tutarını en çok etkileyen hususlar olan verim ve alınan rekoltenin kalitesi, iklim değişikliğine bağlı olurken, üretim masrafları ve tarım ürünlerinin fiyatları da kira açısından belirleyici faktörlerdir..

Bulgaristan Tarım Toprağı Sahipleri Birliği Başkanı, mevcut duruma dair şöyle konuştu:

Evgeniy Oraşıkov: Toprak kiralarının aynı seviyede kalmasını bekliyoruz

FOTOĞRAF Galena Kovaçezova

“Önceki yıllardan farklı olarak yazlık ürünlerden alınan verimler, iklim şartlarının iyi olduğu bir yıl için normal seviyelerde seyrediyor. Örneğin ayçiçeği için dekar başına 240 kg cıvarında olan ortalama verim, geçen yıla göre yüzde 57 oranında büyük. Mısırda 530 kg olan ortalama verim, geçen yıla kıyasla 2,3 kat büyüktür. Buğday, kanola ve arpada rekor derecede büyük rekolte alındı”.

Evgeniy Oraşıkov, öte yandan çiftçilerin yakıt ve gübre masraflarının artmış olduğuna dikkat çekerek toprak kirası ile ilgili tahminlerini dile getirdi.

“Benim beklentim, bu durumun önümüzdeki yılda kira tutarlarında hafif artışa yol açması ya da çoğu bölgede aynı seviyede kalması yönündedir”.

Toprak icar tutarları ile ilgilenenlerin Ulusal İstatistik Kurumu NSİ sitesini açıp arama alanına “tarım toprakları fiyatları” yazarak 2024 ve 2025 yıllarına ilişkin iki çizelge halinde devlet genelinde ve il ile belediyelere göre güncel bilgiye ulaşabileceklerini söyleyen Oraşıkov, Tarım Bakanlığı il müdürlüklerinde ise daha da ayrıntılı ve sıkça güncelenen bilginin bulunduğunu ekledi.

Evgeniy Oraşıkov: Toprak kiralarının aynı seviyede kalmasını bekliyoruz

FOTOĞRAF nivabg.com

“İl müdürlükleri tarafından sunulan bilgi, kırsallara göre ve toprağın tarla, çok yıllık bitkiler, mera, otlak ve saire gibi devamlı kullanım şekline göre detaylandırılmış durumdadır. Dolayısıyla ilgilenenler bu sitelerde kırsala göre ortalama kira tutarlarına ilişkin doğru bilgi alabilirler”.

Bulgaristan Tarım Arazisi Sahipleri Birliği Başkanı, toprak kirasının ülkenin ayrı ayrı bölgelerde gösterdiği farklılıklara dair şöyle konuştu:

“Bulgaristan’ın kuzeydoğusunda torpak kiraları, gelenek üzerine Dobriç’te en yüksek olmaya devam ediyor. Bu yıl, kira tutarları, toprağın yerine göre 40 ile 45 Avro arasında değişiyor. Şumen Belediyesinde ise 2025 yılı için toprak kirası dekar başına 30 Avro cıvarında oldu. Arazinin bulunduğu yere göre kira tutarları farklılık gösteriyor. Dağlık bölgelere yakın olan belediyelerin kırsalındaki arazilerin kirası 20 Avro kadar olurken, örneğin Hitrino ve Kaolinovo belediyelerinde 35 Avro’yu buluyor. Razgrad ilinde tarım arazisi kiraları daha yüksek olup 38-40 Avro’yu buluyor, hatta 40 Avro’nun üzerine çıkıyor. Tırgovişte Belediyesinde kira tutarında geçen seneye kıyasla değişiklik neredeyse yokken, Antonovo ve Omurtag belediyelerinde rölyefin özelliklerinden dolayı kiralar daha düşük seviyede kalıyor, Ruse’de tarım arazisi kiraları 30 Avro seviyesinde, Silistra’da 38-40 Avro seviyesinde, Dulovo ve Glavinitsa’da ise 40 Avro’nun üstünde seyrediyor.”

Son dönemde toprak işleme maliyetinin çok yüksek olduğu sık sık ileri sürülürken bu durum tarım üreticilerini bazı arazilerden vazgeçmesine sebep oluyor mu acaba? 

“Tarımdan vazgeçen üreticilere ilişkin bilgimiz yok. Üstelik, daha önce de söylediğim gibi, bu yıl Bulgaristan’da rekor derecesinde büyük verimler alındı. İklim şartları açısından çok iyi bir sene oldu, Temmuz ayında çok iyi miktarda yağışlar düştü. Hava sıcaklığı da ortalamanın altında kaldı, kavurucu sıcaklıklar yaşanmadı. Dolayısıyla bu yılki hasat göz önüne alındığında çiftçiler için gerçekten iyi bir sene olmasını bekliyorum, çünkü fiyatlar da geçen yıla göre korundu. Yakıt harcamaları yüzde 50’yi varan oranda arttı, gübre masrafı da arttı. Fakat diğer yandan ürün fiyatlarının istikrarlı, verimin ise çok iyi olması, çiftçilerin tarımdan vazgeçmesine önkoşul oluşturmuyor”.

Tarımda arazinin kira ücreti, her çiftçinin gelir gider muhasebesinin önemli bir parçası olurken Ulusal İstatistik Kurumu NSİ verileri, son bir yılda piyasanın daha çok soğuduğunu gösteriyor.

2025 yılında ülkemizde tarla icar tutarı ortalaması, 51 Leva olup önceki yıla göre yüzde 12 düşmüş durumdadır. Bulgaristan’ın tüm bölgelerinde izlenen düşüş, ülkenin kuzeydoğusunda yüzde 15 olmak üzere en belirgindir. Tarım toprağı satış fiyatlarında da düşüş izleniyor. 2025’te 1648 Leva olan ortalama tarla fiyatı, 2024 yılına kıyasla yüzde 3,3’lük düşüş gösteriyor.

 

Kaynak      : BNR Şumen Radyosu

Röportaj    : Ayşe Latif

Çeviri        : Tanya Blagova