«Αλτάν Μάρα» – επιτυχία της Ρούπκινα και του Μίντσεφ

 Πολλά πολύτιμα λαϊκά μαργαριτάρια έχει τραγουδήσει η μεγάλη Βουλγάρα Γιάνκα Ρούπκινα. Είναι μία από τις πιο αγαπημένες σολίστ του «Μυστήριο των Βουλγαρικών Φωνών», λατρεμένη από το κοινό και θαυμασμένη από προσωπικότητες διεθνούς κύρους. Έλεγε πάντα ότι πιστεύει σε όλα της τα τραγούδια, γιατί της δίνουν δύναμη με τους όμορφους στίχους και τις μελωδίες τους. Ανάμεσα στα πιο συγκινητικά δείγματα στο ρεπερτόριό της είναι το «Αλτάν Μάρα», ηχογραφημένο μαζί με τον καλλιτέχνη του καβάλ Στογιάν Βελίτσκοφ.

Η ιστορία του τραγουδιού είναι τραγική: η όμορφη «χρυσή Μάρα» περιμένει τον αρραβωνιαστικό της να έρθει να τη ζητήσει σε γάμο. Όμως, αντί για τον αγαπημένο και τους προξενητές, στο σπίτι της εισβάλλουν κακοί άνθρωποι που τη δένουν με αλυσίδες και την απαγάγουν. Η Ρούπκινα ερμηνεύει τη θλιμμένη μελωδία της Στράντζας τόσο συγκλονιστικά, ώστε προκάλεσε τον παραγωγό του τρίο «Τρίο Μπάλγκαρκα», Τζο Μπόιντ, να παραδεχτεί πως μπορεί να την ακούει ατελείωτα όταν τραγουδά ακριβώς το «Αλτάν Μάρα».

Το 1989 το «Αλτάν Μάρα» θριαμβεύει ξανά σε μια νέα, εντελώς διαφορετική ερμηνεία, που περιλαμβάνεται στον τρίτο δίσκο της περίφημης σειράς «Le Mystère des Voix Bulgares, Vol. 3» του θρυλικού παραγωγού Μαρσέλ Σελιέ. Η εκτέλεση είναι της χορωδίας του Συγκροτήματος Παραδοσιακών Τραγουδιών και Χορών «Τράκια» στο Πλόβντιβ, υπό τη διεύθυνση του Στέφαν Μουταφτσίεφ, ενώ την επεξεργασία υπογράφει ο διακεκριμένος συνθέτης Γκεόργκι Λιούμπενοφ Μίντσεφ, ο οποίος στις 29 Ιανουαρίου 2026 γιόρτασε τα 87α γενέθλιά του.

Είναι δημιουργός με έντονη καλλιτεχνική και κοινωνική παρουσία, γιος του μεγάλου τενόρου όπερας Λιούμπεν Μίντσεφ και χαρακτηρίζεται ως «Βούλγαρος συνθέτης με σημασία για την ευρωπαϊκή μουσική» (Ε. Ντότσεβα).

Οι σπουδές του είναι εντυπωσιακές – καθηγητής του στη σύνθεση στη Σόφια ήταν ο Μαρίν Γκολεμίνοφ, ενώ στο Ωδείο της Μόσχας δίδαξαν οι θρυλικοί Ροντιόν Στσεντρίν και Αράμ Χατσατουριάν. Το 1972 ο Μίντσεφ κερδίζει υποτροφία της UNESCO και ειδικεύεται στις ΗΠΑ, τη Γαλλία και την Αγγλία. Στο Παρίσι σπουδάζει κοντά στους μεγάλους συνθέτες Ολιβιέ Μεσιάν και Λουτσιάνο Μπέριο.

Το 1959 αρχίζει να εργάζεται στη Βουλγαρική Εθνική Ραδιοφωνία και παραμένει εκεί σχεδόν τέσσερις δεκαετίες. Το έργο του καλύπτει σχεδόν όλα τα μουσικά είδη. Έχει προσκληθεί ως μέλος κριτικών επιτροπών σε καθιερωμένους διαγωνισμούς σύνθεσης και έχει συμμετάσχει σε τρεις διοργανώσεις του Διεθνούς Βήματος Συνθετών (International Rostrum of Composers – IRC), ενός από τα σημαντικότερα παγκόσμια φόρουμ σύγχρονης κλασικής μουσικής, που οργανώνεται από το International Music Council.

Περισσότερες από 20 μεγάλες δισκογραφικές εταιρείες έχουν εκδώσει έργα του στη Βουλγαρία, τη Ρωσία, την Ιταλία, τη Γερμανία, την Ισπανία και τις ΗΠΑ. Ο Γκεόργκι Λιούμπενοφ Μίντσεφ είναι κάτοχος σημαντικών βουλγαρικών και διεθνών διακρίσεων, ανάμεσά τους και του ευρωπαϊκού βραβείου «Λορέντσο ο Μεγαλοπρεπής» της Διεθνούς Ακαδημίας «Medici» στη Φλωρεντία το 1989.

Το φολκλορικό διαμάντι «Αλτάν Μάρα», στην φιλοτεχνημένη πολυφωνική εκδοχή αυτού του ταλαντούχου δημιουργού – μιας από τις πιο λαμπρές μορφές της σύγχρονης βουλγαρικής μουσικής με διεθνές κύρος και αναγνώριση – μετατρέπεται σε ένα αληθινό φωνητικό κόσμημα και αδιαμφισβήτητο πρότυπο της βουλγαρικής μουσικής κουλτούρας.

Μετάφραση: Σβέτλα Τόντοροβα